Σε οικονομική ασφυξία οδηγούνται δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις

Αθήνα, 10 Μαρτίου 2026

 

ΕΡΩΤΗΣΗ

 

ΠΡΟΣ:   Υπουργό Εργασίας & Κοινωνικής Ασφάλισης

                                                                                                                                                                                                              

Θέμα:   «Σε οικονομική ασφυξία οδηγούνται δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις»

Σύμφωνα με το άρθρο 15 του Ν. 4921/2022 στις συνδικαλιστικές οργανώσεις αποδίδεται πόρος, ο οποίος προέρχεται από τις πηγές που ρητά αναφέρονται στις κείμενες διατάξεις (άρθρα 15 Ν. 4921/2022 και 34 Ν. 4144/2013).

Σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 15 του παραπάνω νόμου συστάθηκε τον Δεκέμβριο του 2024 ειδικός λογαριασμός με την επωνυμία «Ειδικός Λογαριασμός Επαγγελματικής Κατάρτισης» (Ε.Λ.Ε.Κ.), ο οποίος και διαδέχθηκε τη Δ.ΥΠ.Α στην απόδοση του πόρου. Η πραγματική υποκατάσταση, ωστόσο, έλαβε χώρα τον Απρίλιο του έτους 2025, καθώς και έως τότε η απόδοση του εν λόγω πόρου λάμβανε χώρα τακτικά και εμπρόθεσμα από τη Δ.ΥΠ.Α

Κατά ρητή διατύπωση της παρ. 5 του άρθρου 15 του Ν. 4921/2022 "5. Συστήνεται ειδικός λογαριασμός με την επωνυμία «Ειδικός Λογαριασμός Επαγγελματικής Κατάρτισης» (Ε.Λ.Ε.Κ.). Ο λογαριασμός αυτός συστήνεται σε νομικό πρόσωπο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που ιδρύεται και λειτουργεί σύμφωνα με τις προβλέψεις της εκάστοτε ισχύουσας Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας από τους κοινωνικούς εταίρους που συμβάλλονται σε αυτήν. Κύριοι πόροι του λογαριασμού είναι οι προβλεπόμενοι στην περ. (δ) της παρ. 2 και την περ. (γ) της παρ. 3, οι οποίοι αποδίδονται από τον e-ΕΦΚΑ. Με απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Δ.ΥΠ.Α., μετά από σύμφωνη γνώμη του Συμβουλίου των Κοινωνικών Εταίρων, αποφασίζεται ως πρόσθετος πόρος του Ε.Λ.Ε.Κ. μέρος του ποσού που καταβάλλεται σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 31 του ν. 4756/2020 (Α` 235) για την κάλυψη της απώλειας εσόδων από τη μείωση των εσόδων που προκαλείται από την εφαρμογή της παρ. 1 του άρθρου 31 του ν. 4756/2020, περί μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών εργοδότη και εργαζομένου. Η διαχείριση, λειτουργία και παρακολούθηση του λογαριασμού γίνονται από το νομικό πρόσωπο της παρούσας που συνιστάται από τους κοινωνικούς εταίρους με τους εξής περιορισμούς: α) από το σύνολο των ετησίων πόρων του λογαριασμού, ποσοστό δύο τοις εκατό (2%) καλύπτει τις λειτουργικές ανάγκες του συσταθέντος νομικού προσώπου, β) από το υπόλοιπο ποσό των ετήσιων πόρων του λογαριασμού, που απομένει μετά την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών του νομικού προσώπου, ποσοστό τουλάχιστον πενήντα τοις εκατό (50%) διατίθεται για την ανάπτυξη δράσεων και προγραμμάτων σχετικών με την επαγγελματική κατάρτιση, καθώς και για κάθε άλλη πρωτοβουλία ή ενέργεια που εξυπηρετεί την ενίσχυση της επαγγελματικής κατάρτισης και επανακατάρτισης και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων του εργατικού δυναμικού. γ) Το υπόλοιπο ποσό διατίθεται για: γα) την εν γένει κάλυψη υποδομών, ινστιτούτων ερευνητικών και εκπαιδευτικών κέντρων, τα οποία έχουν ιδρυθεί ή ιδρύονται με τη συμμετοχή της Γ.Σ.Ε.Ε., του Σ.Ε.Β., της Γ.Σ.Ε.Β.Ε.Ε., της Ε.Σ.Ε.Ε., του Σ.Ε.Τ.Ε. και του Σ.Β.Β.Ε., γβ) την κάλυψη λειτουργικών και άλλων δαπανών των συνδικαλιστικών οργανώσεων, της Γ.Σ.Ε.Ε. και της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.με.Α.).

Είναι σαφής η διατύπωση του Νόμου ότι ο πόρος αποδίδεται τόσο στο σύνολο των συνδικαλιστικών οργανώσεων, όσο και στη Γ.Σ.Ε.Ε. για τις ίδιες ανάγκες της. Παρόλα αυτά, όλως καταχρηστικώς, η ΑΜΚΕ με την επωνυμία «Ειδικός Λογαριασμός Επαγγελματικής Κατάρτισης» προέβη σε σύνταξη καταστατικού κειμένου το οποίο προβλέπει ότι οι πόροι αυτοί διατίθενται για τις λειτουργικές και λοιπές δαπάνες μόνο των συνδικαλιστικών οργανώσεων της Γ.Σ.Ε.Ε. και του εκπαιδευτικού κέντρου της. Καθίσταται λοιπόν σαφές, ότι το Καταστατικό αντίκειται ευθέως στις ως άνω ρυθμίσεις αναγκαστικού δικαίου, καθόσον αποκλείει αδικαιολόγητα άλλες δικαιούχες οργανώσεις.

Από τον Απρίλιο του 2025 οργανώσεις μη ενταγμένες στη Γ.Σ.Ε.Ε., όπως το Εργατικό Κέντρο Χίου, το Εργατικό Κέντρο Πάτρας, η Ομοσπονδία Συλλόγων Εργατοϋπαλλήλων στο Εμπόριο και τις Υπηρεσίες, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Καλλιτεχνικού Προσωπικού Ο.Τ.Α., κ.α. αντιμετωπίζουν τεράστια οικονομική δυσχέρεια, έχουν απλήρωτους τους υπαλλήλους τους, τους λογαριασμούς και τα ενοίκιά τους, αφού στερούνται τους πολύτιμους πόρους για τη λειτουργία ακόμη και την ίδια τη ύπαρξή τους, τους οποίους βάσει νόμου δικαιούνται. Στα μέσα του 2025, το Εργατικό Κέντρο Εύβοιας, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Καλλιτεχνικού Προσωπικού Ο.Τ.Α. κ.α. απέστειλαν στον ΕΛΕΚ επιστολές διαμαρτυρίας, χωρίς όμως ανταπόκριση και σε ορισμένες περιπτώσεις χωρίς απάντηση!

Για να γίνει σαφές, τα χρήματα του ΛΑΕΚ (Λογαριασμός για την Απασχόληση και την Επαγγελματική Κατάρτιση) αποτελούν υποχρεωτικές εισφορές που παρακρατούνται µέσω της μισθοδοσίας των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα και των εργοδοτικών εισφορών. Για τους εργαζόμενους είναι 1% επί της μισθοδοσίας (εκτός αν προβλέπεται άλλο) για τη συνδικαλιστική δράση και για τους εργοδότες είναι 0,75%, ποσοστό που πηγαίνει στην κατάρτιση, δεν πρόκειται δηλαδή για κονδύλια κρατικά ή ευρωπαϊκά, αλλά για εισφορές που παρακρατούνται από τους εργαζόμενους.

Όλα τα παραπάνω έχουν δημιουργήσει ένα σκηνικό άνισης μεταχείρισης των εργαζομένων καθώς χιλιάδες εργαζόμενοι (μέλη συνδικαλιστικών οργανώσεων που δεν ανήκουν στη Γ.Σ.Ε.Ε.) πληρώνουν κανονικά τον κοινωνικό πόρο (τις εισφορές που τροφοδοτούν τον εν λόγω λογαριασμό) και μέσω της νέας δομής που δημιουργήθηκε αποκλείονται από την πρόσβαση στη χρηματοδότηση ανάλογα με την οργανωτική τους ένταξη. Επιπλέον, τα παρακρατηθέντα ποσά, εφόσον δεν αποδίδονται στους δικαιούχους, ουσιαστικά υπεξαιρούνται!

Τέλος, θα πρέπει να συνυπολογιστεί και η γενικότερη κατάσταση που επικρατεί στους ευρύτερους κόλπους της Γ.Σ.Ε.Ε. που σχετίζεται με τα πρόσφατα περιστατικά αυθαιρεσίας που ήρθαν στο φως της δημοσιότητας που δημιουργεί έντονη ανησυχία στους εργαζόμενους και τις συνδικαλιστικές τους οργανώσεις.

Δεδομένου ότι, η πολιτεία είναι υποχρεωμένη να μεριμνά για την προστασία και τη διασφάλιση των δικαιωμάτων όλων των εργαζομένων.

Δεδομένου ότι, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις εργάζονται για τη διασφάλιση και προαγωγή των οικονομικών, εργασιακών και κοινωνικών συμφερόντων των εργαζομένων σε αυτές.

Δεδομένου ότι, ο κοινωνικός πόρος των υποχρεωτικών εισφορών που παρακρατείται από τους εργαζόμενους πρέπει να επιστρέφει στις συνδικαλιστικές τους οργανώσεις.

Δεδομένου ότι, ο πόρος αυτός αποτελεί σημαντική οικονομική ενίσχυση των συνδικαλιστικών οργανώσεων για την κάλυψη των λειτουργικών τους δαπανών.

Δεδομένου ότι, ο «Ειδικός Λογαριασμός Επαγγελματικής Κατάρτισης» προέβη σε σύνταξη καταστατικού κειμένου το οποίο προβλέπει ότι οι πόροι αυτοί διατίθενται για τις λειτουργικές και λοιπές δαπάνες μόνο των συνδικαλιστικών οργανώσεων της Γ.Σ.Ε.Ε. και του εκπαιδευτικού κέντρου της λειτουργώντας κατά δοκούν και αυθαίρετα με καταστατικές διατάξεις που έρχονται σε απευθείας αντίθεση με το Νόμο.

ΕΡΩΤΑΤΑΙ Η ΑΡΜΟΔΙΑ ΥΠΟΥΡΓΟΣ

 

1.           Είναι στις προθέσεις του αρμόδιου Υπουργείου να διευθετήσει το θέμα της απόδοσης του εν λόγω πόρου σύμφωνα με όσα προβλέπει ο νόμος, ώστε να είναι δικαιούχες όλες οι συνδικαλιστικές οργανώσεις των εργαζομένων και όχι όσα προβλέπει το καταχρηστικό καταστατικό κείμενο το οποίο προβλέπει ότι οι πόροι αυτοί διατίθενται για τις λειτουργικές και λοιπές δαπάνες μόνο των συνδικαλιστικών οργανώσεων της Γ.Σ.Ε.Ε. και του εκπαιδευτικού κέντρου της;

2.           Με ποιον τρόπο προτίθεται το αρμόδιο Υπουργείο να διασφαλίσει άμεσα την απρόσκοπτη λειτουργία των εν λόγω οργανώσεων που κινδυνεύουν λόγω της παραπάνω αυθαιρεσίας να αναστείλουν τη λειτουργίας τους λόγω της εύλογης οικονομικής αδυναμίας που παρουσιάζουν;

3.           Με ποιον τρόπο προτίθεται το αρμόδιο Υπουργείο να διασφαλίσει το συνταγματικό δικαίωμα της συνδικαλιστικής ελευθερίας όταν η εκάστοτε Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία θέτει κατά το δοκούν τους δικούς της κανόνες ενάντια σε όσα ορίζει ο νόμος;

4.           Αναγνωρίζεται το σοβαρό πρόβλημα που υφίσταται και αν ναι, είναι στις προθέσεις του αρμόδιου Υπουργείου να διευθετήσει άμεσα  και με αναδρομική ισχύ το εν λόγω πρόβλημα;

5.           Με ποιον τρόπο σκοπεύει τελικά το αρμόδιο Υπουργείο να προστατεύσει όλους αυτούς τους χιλιάδες εργαζόμενους και τις συνδικαλιστικές τους οργανώσεις;

 

Ο ερωτών Βουλευτής

 

Δημήτρης Μπιάγκης